Trump, na 1 jaar presidentschap:‘it’s the economy, stupid!

Op 20 januari, precies een jaar geleden, legde Donald J. Trump de eed af als 47ste president van de Verenigde Staten van Amerika. In dat één jaar presidentschap is er al veel water door de Hudson gevloeid en heeft hij het aangezicht van de Amerikaanse buitenlandpolitiek  enorm veranderd. Hij wijzigde drastisch de fameuze uitspraak van Theodore Roosevelt uit 1901 “ Speak softly and Carry a big stick; you will go far” in het tegenovergestelde: speak loudly and carry a lot of arms and you will go far”.

Wie nu nog verbaasd is over de negatie door Trump van verdragen of overeenkomsten heeft duidelijk het zakelijke verleden van de man niet uitgeplust, waarbij hij van het niet nakomen van beloftes en contracten zijn handelsmerk maakte. Menig zakenpartner eindigde failliet.

Bovendien ziet hij zelf zijn eigen beperkte kennis van de geschiedenis en de internationale politiek niet als een hindernis. Uiteindelijk verschilt zijn politieke filosofie, voor zover die al bestaat, gek genoeg niet van die van Mao Zedong: “ Politieke macht komt uit de loop van een geweer.”

Misschien is die machtspolitiek op zijn Chinees tegelijk de wensdroom en de nachtmerrie van Trump, want veel meer dan de Russen lijkt Trump wakker te liggen van de Chinezen.  Als je zijn  recente capriolen met betrekking tot Venezuela, Iran en Groenland, bekijkt met zijn vrees voor China in het achterhoofd, vallen de puzzelstukjes samen. De VS blijft met een groot begrotingstekort kampen dat als een zwaard van Damocles over de krimpende Amerikaanse economie hangt. Het huidige cumulatieve begrotingstekort 2026 bedraagt volgens cijfers van de treasury, op dit moment   602 miljard dollar.

Tegelijk meldde China dat het in 2025 een record  aan buitenlandse export haalde, ondanks de Amerikaanse superheffingen. Beijing klokte 2025 af met een positieve handelsbalans met de rest van de wereld ter waarde van 1,189 triljoen (!) dollar. Een stijging van 20% t.o.v 2024.  De VS alleen heeft een tekort op de handelsbalans met China van 11,4 miljard dollar. Voor een zelfverklaarde zakenman-president is dat uitermate slecht nieuws.  Trump probeert dus enkele maatregelen tegelijk om China te verzwakken; het droogleggen van de aanvoer van olie naar de petroleumhongerige Chinese industrie, met name, olie vanuit Venezuela en Iran; waarbij ook nog eens komt dat Venezuela zich voor de laatste scheepslading olie naar China niet in dollars, maar in Yuang liet betalen. Het zoveelste schot voor de boeg waarbij de dollar als reservemunt wordt bedreigd door de valuta  van het blok van Brics-landen.  De toevoer van olie controleren is één ding, want voor olie kan China ook nog rekenen op hun vriendelijke buurland Rusland.  Een ander gegeven zijn de aanleverroutes van de Chinese goederen richting westen  en daarvoor worden de vaarroutes langs de arctische wateren  alsmaar belangrijker, sinds het incident met het schip de Ever Given  dat het scheepvaartverkeer in het Suez kanaal in  2021 gedurende een week  blokkeerde, en de aanvallen van Houti piraten op schepen in de Rode zee.  Het  succesvolle Chinese Belt an Road initiative, dat ook wel eens de nieuwe zijderoute wordt genoemd verbindt nu al China over land via goederentreinen met Europa en loopt voor een groot deel over Rusland en Russische sattelietstaten, waardoor het buiten de reikwijdte van de Amerikanen valt, waardoor dus alleen nog de arctische scheepvaartroutes overblijven  én het Panamakanaal, waarvoor Trump al eind 2024, nog voor zijn verkiezing tot president, enorme interesse betuigde en Panama afdreigde. Uiteindelijk komt de hele poppenkast van de kinkel uit Washington dus neer op  de kelderende Amerikaanse economie en de negatieve handelsbalans met China die ondanks de spectaculair hoge importtarieven niet kan worden omgedraaid. Een kat in het nauw maakt dan rare sprongen, zeker als het een rosse kater is.